Het Concert

Achtergrond

Op 1 juni 1943 werd Jules Schelvis, samen met zijn vrouw Rachel, haar familie en 3.000 andere Joden uit Nederland vanuit Westerbork in veewagons getransporteerd naar het vernietigingskamp Sobibor. Vrijwel iedereen, ook zijn vrouw Rachel, werd onmiddellijk na aankomst vergast. Jules behoorde tot de 81 jonge mannen die werden geselecteerd om elders als ‘Arbeitsjuden’ in Polen en Duitsland te werken. Na de oorlog bleek hij de enige overlevende van zijn transport te zijn.

Jules Schelvis houdt zich al dertig jaar bezig met onderzoek naar het vernietigingskamp Sobibor en het vertellen van zijn getuigenis. Hiervoor ontving hij o.a. een eredoctoraat van de Universiteit van Amsterdam (2008) en werd hij onderscheiden als Officier in de Orde van Oranje-Nassau. Op 14 oktober 2013 werd hij in Sobibor – 70 jaar na de opstand aldaar – door Polen onderscheiden en benoemd tot Officier in de Orde van Verdienste van de Republiek Polen.

Schrijnende getuigenis, live muziek en historisch beeldmateriaal

Tijdens het concert vertelt Jules Schelvis in fragmenten over de 72 uur lange reis naar het vernietigingskamp Sobibor. Hij schetst daarbij een reëel beeld: hoe zag de wagon er van binnen uit, wie waren zijn lotgenoten, wat bespraken zij met elkaar en wat waren zijn gedachten en emoties tijdens de verschrikkelijke reis? De fragmenten worden afgewisseld met muziek, uitgevoerd door het Nationaal Symfonisch Kamerorkest, dirigent Jan Vermaning, met medewerking van Marjolein Niels (mezzosopraan). Het geheel wordt ondersteund door unieke historische beelden uit het archief van Het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid.

Jules Schelvis: ‘Muziek is voor mij van levensbelang.

Klassieke muziek was en is van levensbelang voor Schelvis. In de oorlog floot hij, samen met vriend Leo de Vries, muziekfragmenten die ze van elkaar moesten raden. “Dat hield ze op de been, want muziek was een zeldzaamheid die je koesterde.”
Jules en Jan kozen samen de fragmenten die de musici bij zijn getuigenis laten horen. O.a. twee aria’s van Bach en het Uhrlicht uit Mahlers Tweede Symfonie. Beide vocale werken. Zijn liefde voor het vocale werk werd al jong aangewakkerd. Als kind ging Jules vaak mee met zijn vader naar de repetities van het koor ‘De stem des volks’.  Toen hij een jaar of vijftien was – in 1936 – hoorde hij voor het eerst de Matthäus Passion. Dat maakte zoveel indruk dat hij nadien de hele tekst in een boekje kaligrafeerde’. Achterin dit boekje noteerde Jules de data wanneer hij de Matthäus live heeft bijgewoond. Veel jaartallen ontbreken er niet, praktisch alleen die van de oorlog.
 

Programma

Inleiding Pianoconcert van Edvard Grieg, opus 16

Deel uit ‘Magnificat’ – Johann Sebastian Bach

‘Chanson de Nuit’ – Edward Elgar

‘Vergnügte Ruh, beliebte Seelenlust’ – Johann Sebastian Bach

Deel 2 uit Symfonie nr. 7 – Ludwig van Beethoven

‘Suor Angelica’ – Giacomo Puccini

‘Aase’s Dead’ – Edvard Grieg

‘La Cloche des Morts’ – Joseph Guy Marie Ropartz

‘Urlicht’ uit ‘Des Knaben Wunderhorn’ – Gustav Mahler

concert2_600

vfonds-logo-300

 

image001

logo-evz

 

 

fonds

 

logo_minvws

AFK_met_Rood_CMYK_Liggend

 

den-haag

PG-logo_klein

 

Carnegie_logo_nederlands